Obwód ałmacki

Z Wikipodróży
Świat > Eurazja > Kazachstan > Obwód ałmacki
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Obwód ałmacki
Yurt in Tekeli.JPG
Lokalizacja
Obwód ałmacki i żetysuski.jpg
Główne informacje
Waluta tenge
Język kazachski, rosyjski
Numer kierunkowy +7 (727), +7 (728)

Obwód ałmacki (kaz. Almaty oblysy, ros. Almatinskaja oblast) płd. - wsch. Kazachstan
Centrum administracyjne - Konajew (dotychczasowa nazwa miasta - Kapszagaj - do 3 maja 2022 r.)[1]
Z obwodu ałmackiego w granicach do 8 czerwca 2022 r. zostaje wydzielony obwód żetysuski[2]

Charakterystyka[edytuj]

Geografia[edytuj]

Obwód graniczy z Kirgistanem oraz Chinami (region autonomiczny Sinciang - Turkiestan Chiński). Oprócz tego, z obwodem żambylskim z zachodu, obwodem ulytauskim z północnego zachodu oraz północy z obwodem żetysuskim .

Jezioro Bałchasz zajmuje północno-zachodnią część obwodu.

Klimat[edytuj]

kontynentalny; krótka wiosna, gorące lata, mroźne zimy,

Strefy krajobrazowe[edytuj]

pustynie, półpustynie, stepy, lasy, łąki górskie, obszary niwalne (pokryte wieczym śniegiem)

Dojazd[edytuj]

Samolotem[edytuj]

z Warszawy:

  • PLL LOT + Air Astana: przez Amsterdam do Ałmaty z międzylądowaniem w Atyrau (zach. Kaz.)
  • Turkish Airlines przez Stambuł do Ałmaty
  • PLL LOT do Nur-Sułtanu (Astany) i dalej np. tanią linią Fly Arystan

z Frankfurtu:

  • Lufthansa do Ałmaty

oraz sezonowa rozpiska przylotów na lotnisko w Ałmaty [3] (stan na 08.05.2022)

Pociągiem[edytuj]

z Nur-Sułtanu kursuje nocny do Ałmaty-2 (stan na maj /czerwiec 2022)
18:50 - 10:13 (15 godz. 23 min.)[4]
ceny biletów (z 30-dniowym wyprzedzeniem):

  • 5813 KZT (35 miejsc siedzących)
  • 13 155 KZT (kupe 4-os.)
  • 18 795 KZT (luks 2-os.)
  • 20 072 KZT (grand: trzy przedziały 2-os. z prysznicem)

(średni kurs NBP 100 KZT = 1,01 PLN, stan w dniu 07.05.2022)

Samochodem[edytuj]

Regiony[edytuj]

Miasta[edytuj]

Ciekawe miejsca[edytuj]

(tylko te miejsca, które znajdować się będą -po podziale- w zachowanej części obwodu ałmackiego; reszta atrakcyjnych miejsc -w granicach dotychczasowego obwodu- powinna być opisana po 8 czerwca w żetysuskim).

  • Jezioro Bałchasz - w kotlinie Bałchasko - Ałakolskiej, na wys. 340 m n.p.m. Od południa linia brzegowa z pustynią Piaski Saryesik-Atyraw.

Tektoniczne, bezodpływowe, największe jezioro w Azji Środkowej i piętnaste[5] co do wielkości na świecie (17 tys. km²);
półwysep Saryesik i przesmyk Uzynalar oddziela zachodnią - słodkowodną część od wschodniej - słonawej.

  • Rezerwat Przyrody "Ile - Bałchasz"[6] - południowe nadbrzeże jez. Bałchasz oraz delta Ili.

Rezerwat (powstały 27.06.2018 r.) stanowi niezwykle ważny kompleks przyrodniczy delty rzeki Ili z przyległym brzegiem jeziora Bałkasz.
Jest to jedyna zachowana delta rzeki w Azji Środkowej, podczas gdy inne (delty Syr Darii, Amu Darii, Czu itd.) uległy praktycznie degradacji na tle globalnego pustynnienia.

  • Petroglify Archeologicznego Rezerwatu Tanbały[7] Od 2004 r. na Liście Światowego Dziedzictwa UNESCO jako Petroglify w Krajobrazie Archeologicznym Tambaly[8]

(...) zachowało się tam około pięciu tysięcy rysunków naskalnych (petroglifów), z których najstarsze pochodzą z epoki brązu (od połowy II tysiąclecia p n.e.), pozostałe datowane są od VI-VIII stulecia n.e. do początków XX wieku. Wraz z przyległymi osadami i cmentarzyskami stanowią świadectwo wierzeń, rytuałów, obyczajów i organizacji życia ludów koczowniczych kultury andronowskiej.

(...) Tamgały przyciągało obfitością źródeł i rozlewisk, pastwiskami z bogatą roślinnością, osłoniętymi od wiatru dolinami i parowami. Wyróżnikiem miejsca był skalisty kanion w zakolu rzeki Tamgały i sąsiadujące z nim pojedyncze, olbrzymie skały o ciemnej barwie. Obecnie w granicach ścisłego rezerwatu archeologicznego Tamgały, na obszarze zaledwie 900 ha, znajduje się ponad sto zabytków różnego rodzaju - petroglifów, osad, grobów i miejsc kultu, z których najważniejszy jest skalny kanion ze schodkowymi tarasami, pełniący funkcję głównej "świątyni pod otwartym niebem". Na jej najwyższym poziomie zachowały się najsłynniejsze tamgałskie petroglify (z tzw. IV grupy) przedstawiające postaci z głowami w kształcie słońca. Uznawane są za kwintesencję sztuki naskalnej epoki brązu. W tej grupie znajduje się około siedmiuset petroglifów z różnych okresów m.in. turkijskie runiczne znaki z IX-X w. n.e. Postać solarna widnieje również w grupie V petroglifów, jej kompozycja dopełnia najstarsze wyobrażenie byka (epoka brązu) i unikalny rysunek rydwanu.

Wśród tysięcy petroglifów tworzonych na przestrzeni stuleci odnajdziemy różnorodne postacie jeźdźców (unikalny wizerunek łucznika w masce wilka), sceny polowań, wyobrażenia zwierząt (jeleni, koni, wilków, psów, wielbłądów), sceny rytualnych obrzędów i tańców czy znaki rodowe (tamgi) i runiczne napisy.

Często podkreśla się artyzm tych wielopostaciowych kompozycji, bowiem zawierają w sobie konstrukcje narracyjne. Trzeba jeszcze zwrócić uwagę na mistrzostwo pradawnych twórców, którzy wspaniale potrafili wykorzystać charakterystyczny kolor skał i ich położenie. W zależności od pory dnia i kąta padania promieni słonecznych pojawiają się kolejne rysunki, a nawet są takie miejsca, z których można jednocześnie podziwiać kilka grup, oddalonych od siebie, petroglifów.[1]

  • wzgórze Ungurtas - tzw. miejsce mocy; około 100 km na zachód od Ałmaty

Niewielkie wzgórze tuż za niepozorną wioską Urguntas jest jednym z najbardziej intrygujących miejsc w Kazachstanie, ponieważ tutaj, jak wierzą wierni, znajduje się centrum wszechświata, przez które przepływa bogaty strumień kosmicznej energii.[2]

  • Uszkonyr - miejsce dla paralotniarzy, około 40 km na płd.-zach. od Ałmaty.

Uszkonyr to trzy zaokrąglone szczyty w zachodniej części Ałtaju Zailiiskiego. Z daleka wyglądają one jak garby trzech leżących obok siebie wielbłądów. Swoją nazwę, oznaczającą "trzy brązowe szczyty", zawdzięczają temu, że pozostają brązowe aż do połowy lata, podczas gdy cały leżący poniżej płaskowyż górski od dawna jest ubrany w soczystą zieleń.[3]

  • Park Narodowy Ałatau Zailijskiego w górach Ałatau Zailijskiego
  • Rezerwat Ałmacki - w granicach PN Ałatau Zailijskiego
  • starożytna osada Tałgar (ok. X w. znana jako Tałchir) - 25 km od Ałmaty, na południowych obrzeżach dzisiejszego miasta Tałgar, na prawym brzegu rzeki Tałgar przy wejściu do wąwozu. Wiadomo, że około roku tysięcznego obszar miasta wynosił niemal 28 ha, a jego rozkwit przypadał na okres pomiędzy VIII a XIV w., czyli właśnie wtedy, kiedy był ważnym punktem handlu i rzemiosła (tu Jedwabny Szlak się rozgałęział).

Miasto było jednym z nielicznych miejsc w Azji Środkowej, gdzie zajmowano się wytopem żelaza (według legend tutejsi mistrzowie opanowali sztukę wytwarzania stali damasceńskiej). Rozwijały się też inne rzemiosła: kowalstwo, garncarstwo i szklarstwo.
Obronna część miasta leżała na planie czworokąta, otoczona była murem z dwiema bramami oraz z wieżami w narożnikach i na obwodzie. Dzisiaj zachowana część murów to osypujący się wał o wysokości od 3 do 5 m. Otaczały one prostokątne terytorium o powierzchni ok. 9 ha, podczas gdy obszar całej osady obejmował 30 ha. W centralnej części Tałgaru zachowały się ruiny budynków - domy miały zazwyczaj od 4 do 6 pomieszczeń mieszkalnych i podwórze ogrodzone murem z gliny albo kamieni, przylegały do nich zagrody i stajnie. Podczas wykopallisk znaleziono brązowy talerz z Iranu, chińską porcelanę, liczne monety zarówno z Azji, jak i Europy.[4]

Transport[edytuj]

Zakupy[edytuj]

Gastronomia[edytuj]

Noclegi[edytuj]

Bezpieczeństwo[edytuj]

Kontakt[edytuj]

  1. Kazachstan - brama Eurazji, publikacja z inicjatywy Ambasady Kazachstanu w Warszawie 2017, rozdz. Artefakty kultury, s. 99 - 100
  2. Paul Brummel, Kazakhstan - the Bradt Travel Guide edition 3, The Southeast - Ungirtas, p. 150
  3. 100 wpieczatlienij ob almatinskoj oblasti (pdf) aut. T.M. Gurżij, Almaty 2018, s.6
  4. Kazachstan - brama Eurazji (...) rozdz. Na Jedwabnym Szlaku, s. 108
  5. 100 wpieczatlienij (...) s.42