Sieradz

Sieradz
Herb
Mapa
Informacje
Państwo	Polska
Region	Województwo łódzkie
Powierzchnia	51,22 km²
Wysokość	124 m n.p.m.
Ludność	40 014
Nr kierunkowy	+48 43
Kod pocztowy	98-200 do 98-210
Strona internetowa

Sieradz to historyczne miasto w województwie łódzkim, położone nad Wartą, dopływem Odry, w Kotlinie Sieradzkiej. Miasto leży w regionie historycznym Wielkopolski. Jest szczególnie znane ze swojego starego miasta i jako stolica Księstwa Sieradzkiego od początku XII wieku.

Sieradz, ulica T. Kościuszki

Sieradz, budynek liceum

Sieradz, Teatr Miejski

Charakterystyka

Położenie geograficzne: 51°35′43″N 18°43′50″E

To jedno z najstarszych miast w Polsce. Ślady osadnictwa sięgają VI–VII w. W XI w. powstał tu gród kasztelański, wymieniony w 1136 r. Prawa miejskie otrzymał przed 1255 r. od księcia Kazimierza Kondradowica. Miasto spalone w 1331 r. przez Krzyżaków, po odbudowie za Kazimierza Wielkiego miało 3 bramy: Grodzką, Krakowską i Warcką. W 1445 r. odbyła się tu elekcja króla Kazimierza Jagiellończyka. Chorągwie sieradzkie w bitwie pod Grunwaldem wyróżniły się męstwem i król Władysław Jagiełło nadał przywilej używania przez miasto czerwonego laku do pieczęci.

W XVII i XVIII w. następował powolny upadek z powodu najazdów szwedzkich i pożarów.

Podczas powstania styczniowego były tu miejsca koncentracji powstańców i potyczek z wojskami carskimi.

Rok 1902 przyniósł połączenie kolejowe z Kaliszem i Łodzią Koleją Warszawsko-Kaliską. Pozostał z tamtych czasów niewielki budynek dworca kolejowego na przedmieściu.

W 20-leciu międzywojennym był to dość duży ośrodek rolniczo-przemysłowy

Od XIV w. do II rozbioru Polski oraz w latach 1975–1998 Sieradz był stolicą województwa sieradzkiego.

Najsłynniejsi sieradzanie to:

• Antoni Cierplikowski, sławny fryzjer
• Ary Sternfeld wybitny teoretyk kosmonautyki (1905-1980)

Dojazd

Samolotem

Najbliższe lotnisko międzynarodowe znajduje się w 1 Łodzi (IATA: LCJ).

Koleją

W mieście znajduje się 2 dworzec kolejowy, do którego można dojechać między innymi z Łodzi.

Samochodem

Przez Sieradz biegnie:

• Droga krajowa – równoleżnikowo przez obszar Polski od granicy z Niemcami w Łęknicy do granicy z Ukrainą w Dorohusku-Berdyszczach. Przebiega przez 6 województw:lubuskie, dolnośląskie, wielkopolskie, łódzkie, mazowieckie i lubelskie.
• Droga ekspresowa – polska droga ekspresowa przebiegająca od Wrocławia do Białegostoku.
• Droga krajowa – łączy Turek z Sieradzem, ma długość ok. 55 km, przebiega przez województwa wielkopolskie i łódzkie.

Autobusem

Istnieją regularne połączenia autobusowe międzymiastowe do Łodzi oraz autobusy dalekobieżne do innych miast regionu.

• 3 Dworzec autobusowy.

Komunikacja

Sieradz jest niewielkim miastem, dlatego większość atrakcji można zwiedzić pieszo.

Komunikację obsługują autobusy miejskie. Łączą centrum z osiedlami, dworcem kolejowym i okolicznymi miejscowościami.

• bilety można kupić u kierowcy (jeśli sprzedaż jest prowadzona) lub w punktach sprzedaży,
• rozkłady jazdy znajdują się na przystankach oraz w aplikacjach takich jak Jakdojade (jeśli dana linia jest dostępna) czy Mapy Google.

Warto zobaczyć

• 1 Kościół św. StanisławaKościół św. Stanisława najstarsza świątynia w Sieradzu, wzniesiona w połowie XIII wieku dla dominikanów. Gotycki kościół zachował swój średniowieczny układ, choć jego wnętrze otrzymało barokowy wystrój po późniejszych przebudowach. Warto zwrócić uwagę na cenny wczesnogotycki portal, barokowy ołtarz główny oraz historyczne wnętrze związane z ponad 750-letnią historią miasta. To jeden z najważniejszych zabytków Sieradza i świadek wielu wydarzeń z dziejów regionu.

• 2 Bazylika Wszystkich ŚwiętychBazylika Wszystkich Świętych najważniejsza świątynia Sieradza, wzniesiona około 1370 roku z fundacji Kazimierz Wielki na miejscu wcześniejszego kościoła zniszczonego podczas najazdów. Gotycka, trójnawowa bazylika zachwyca monumentalną ceglaną bryłą i wysoką wieżą z XVI wieku. Warto zobaczyć barokowe wnętrze z XVIII-wiecznym ołtarzem głównym, zabytkowe organy oraz wmurowane w fasadę renesansowe elementy z dawnego zamku sieradzkiego. Od 2018 roku świątynia posiada tytuł bazyliki mniejszej i jest jednym z najcenniejszych zabytków ziemi sieradzkiej.

• 3 Wzgórze zamkoweWzgórze zamkowe kolebka Sieradza i miejsce, gdzie w XI wieku powstał gród kasztelański, a później zamek królewski przebudowany za panowania Kazimierza Wielkiego. Dziś zachowało się malownicze wzgórze z reliktami dawnych umocnień, makietą zamku oraz ścieżkami spacerowymi. To jedno z najważniejszych miejsc historycznych miasta, oferujące ciekawy spacer i możliwość poznania początków Sieradza.

• 4 RynekRynek serce historycznego Sieradza, zachowujące średniowieczny układ urbanistyczny wytyczony po lokacji miasta w XIII wieku. Plac otaczają zabytkowe XIX-wieczne kamienice, a w jego centrum znajduje się żeliwna pompa z fontanną – pamiątka po dawnym ratuszu. Warto zwrócić uwagę na pomnik słynnego fryzjera Antoniego „Antoine'a” Cierplikowskiego oraz liczne kawiarnie i restauracje, dzięki którym rynek pozostaje tętniącym życiem centrum miasta.

• 5 Sieradzki Park EtnograficznySieradzki Park Etnograficzny skansen położony u podnóża Wzgórza Zamkowego, prezentujący życie i kulturę dawnej wsi sieradzkiej z XIX i początku XX wieku. Wśród zabytkowych obiektów można zobaczyć drewniane chałupy, stodołę, spichlerz, dom tkacza, zagrodę rzeźbiarza Szczepana Muchy oraz ekspozycję dawnych narzędzi rolniczych. To doskonałe miejsce, by poznać tradycyjną architekturę i codzienne życie mieszkańców regionu.

• 6 Teatr MiejskiTeatr Miejski zabytkowy budynek z przełomu XIX i XX wieku, będący jednym z najważniejszych ośrodków życia kulturalnego Sieradza. Powstał w 1874 roku poprzez przebudowę dawnych stajni pocztowych, a w 1900 roku otrzymał klasycystyczną fasadę, którą można podziwiać do dziś. Obecnie mieści się tu Sieradzkie Centrum Kultury, organizujące spektakle, koncerty, seanse filmowe i liczne wydarzenia artystyczne.

• 7 Oficyna dworska (Dworek Modrzewiowy)Oficyna dworska (Dworek Modrzewiowy) zabytkowy drewniany budynek z 1860 roku, przeniesiony do Sieradza ze wsi Wrząca w latach 60. XX wieku. Dawniej pełnił funkcję oficyny dworskiej i domu zarządcy majątku, a podczas powstania styczniowego w 1863 roku mieścił szpital dla rannych powstańców. Położony w Parku Staromiejskim, wyróżnia się architekturą nawiązującą do stylu szwajcarskiego i jest jednym z najciekawszych zabytków świeckich miasta.

• 8 Kościół św. DuchaKościół św. Ducha pełni funkcję kościoła cmentarnego i znajduje się na terenie starego cmentarza parafialnego.

• 9 Kościół św. WojcehcaKościół św. Wojcehca zabytkowy kościół parafialny położony w dawnej wsi Męka, obecnie w granicach Sieradza. Jego początki sięgają XV wieku, natomiast obecny drewniany kościół powstał w XVII wieku i należy do najcenniejszych drewnianych świątyń regionu. Warto zwrócić uwagę na barokowe wyposażenie wnętrza oraz otoczenie z zabytkową dzwonnicą. To cenny przykład dawnego budownictwa sakralnego ziemi sieradzkiej.

• 10 SynagogaSynagoga dawna bożnica wybudowana w latach 1819–1824, prawdopodobnie według projektu Hilarego Szpilowskiego. Jest jednym z najważniejszych śladów wielowiekowej obecności społeczności żydowskiej w Sieradzu. Podczas II wojny światowej została zdewastowana i przebudowana, przez co utraciła część oryginalnych cech architektonicznych. Obecnie nie pełni funkcji religijnych – mieści biura i lokale użytkowe. Na elewacji znajduje się tablica upamiętniająca żydowskich mieszkańców miasta.

• 11 Kościół Chrystusa Odkupiciela i Najświętszego Imienia MaryiKościół Chrystusa Odkupiciela i Najświętszego Imienia Maryi współczesna świątynia wybudowana w latach 1981–1989, należąca do Zgromadzenia Księży Orionistów. Wyróżnia się nowoczesną architekturą i przestronnym wnętrzem, a od 2023 roku posiada godność bazyliki mniejszej. Jest jednym z najważniejszych współczesnych kościołów Sieradza oraz znaczącym ośrodkiem życia religijnego miasta.

Aktywny wypoczynek

Latem dużą popularnością cieszą się piesze wędrówki i kolarstwo górskie.

Zakupy

Miasto ma wiele supermarketów i dyskontów.

W Sieradz znajduje się dwie galerie handlowe:

• 1 Galeria Dekada
• 2 Galeria Sieradzka

Gastronomia

Kuchnia regionalna ze względu na liczne lasy i rzeki specjalizuje się w świeżych owocach leśnych, dziczyźnie i rybach.

Festiwale, imprezy

• Sieradzka Konferencja Kosmiczna pn. „Dziedzictwo Arego Sternfelda” co roku w październiku
• Ogólnopolski Konkurs Uczniów Fryzjerstwa im. Antoine`a Cierpikowskiego

Gdzie dalej